Vol. 14  4/2003                                                                            2nd year edition

Editor-in-chief:  Ñoã Hoaøng Nghóa    phutavanthu@yahoo.com  or  nthihoang@aol.com

 

Ban Bieân Taäp

 

Phan Quyønh, Nguyeãn vaên Sen, Vieät Nhaân, Xuaân-Töôùc, Nguyeãn Vieát Ñöùc, Phuù-Ñieàn, Hoaøng-Chaâu, Nhaát-Phöông, Taêng-Ñoà, Traàn taán Vuõ, Hoaøi-Thi, Ong Toâng Nhôn,  Vuõ theá Truï, Nguyeät-Thieân, Taân-Xuyeân, Nguyeãn Tieán Hoäi, Trònh Bónh Khoân, Thanh-Long, Löông Thuaän Vui, Nguyeãn Moäng Khoâi, Tröông Ñöùc Taân, Ñoã Kim-Thoa, Hoaøng-Nam. 

 

Please click to download VNIfonts if you cannot read this page.  Then, click HERE  and follow instructions to configure Web Browsers.   

Best view with Internet Explorer.

 

TAÂM BEÂNH SANH THAÂN BEÂNH

Hay laø Moät Phöông Phaùp Chöõa beänh Tim

 

                                                                                         Nguyeãn Moäng Khoâi

 

Gieát nhau chaúng caùi Löu Caàu*

Gieát nhau baèng caùi öu saàu, ñoäc chöa?

( Cung Oaùn Ngaâm Khuùc )

 

Hieän nay, con soá töû vong do beänh Tim gaây ra cao nhaát so vôùi caùc thöù beänh ôû Hoa Kyø. Vì vaäy, nhieàu tröôøng ñaïi hoïc, nhieàu khoa hoïc gia ñang coá gaéng, tìm toøi, nghieân cöùu haàu coù theå ñaåy lui thöù beänh quaùi aùc naøy. Hoï baûo raèng, beänh tim  ''hay heart disease hay atherosclerosis '' laø do nhöõng yeáu toá chính nhö : huùt thuoác, aùp huyeát maùu cao, phì maäp, löôïng môõ trong maùu treân 240, di truyeàn gia ñình ( smoking, high blood pressure, obesity, cholesterol over 240, family history ).Caùc vò thaày thuoác khuyeân beänh nhaân :

-Boû huùt thuoác.

-Uoáng thuoác cao maùu.

-AÊn uoáng kieâng khem ( diet ) cho bôùt maäp.

-Taäp theå duïc hoaëc vaän ñoäng haøng ngaøy ....

Nhöng oâng Brigid Schulte vieát moät baøi trong taäp san Times Focus, xuaát baûn thaùng 5, 1998 vôùi ñeà taøi:'' Lieàu thuoác toát nhaát cuûa ngöôøi beänh tim laø nghæ xaû, giaûm thieåu buoàn böïc.'' ( Relaxing, easing STRESS best medecine for heart patients )

            Schulte vieát tieáp:

            >> ÔÛ ñaïi hoïc Duke, nhoùm chuyeân khoa veà tim do giaùo sö James Blumenthal caàm ñaàu cho bieát, söï taéc ngheõn ñoäng maïch tim do maùu keát tuï ( coronary disease ) coù aûnh höôûng tôùi 13,5 trieäu ngöôøi Myõ. Haøng naêm toán 117 tyû ñoâ la ñeå chöõa trò.''

            Vaø; Sau 5 naêm theo doõi 107 ngöôøi beänh tim, nhoùm chuyeân khoa ñoù tuyeân boá, nhöõng beänh nhaân naøo chuyeån hoùa ñöôïc STRESS ( caêng thaúng tinh thaàn ) thì giaûm ñöôïc nguy cô bò suy tim hoaëc ñau tim trôû laïi laø 74% so vôùi nhöõng beänh nhaân chæ trò lieäu baèng y döôïc. Giaûm ñöôïc STRESS toû ra lôïi hôn vieäc taäp theå duïc haøng ngaøy.'' ( After 5 years study of 107 patients with heart disease, researched announced that patients who learned to manage STRESS reduced rish of having another heart attack or heart problems by 74% when compared to patients receiving medication only. Reducing mental STRESS also proved more benifical than getting exercise daily. )

            Ñöùng tröôùc nhoùm chuyeân khoa veà tim Blumental noùi theâm:

>> Chuùng ta hy voïng vôùi nhöõng keát quaû ñoù seõ taêng caûnh giaùc cho caùc baùc só veà taàm quan troïng trong vieäc chuyeån hoùa STRESS khi saên soùc beänh nhaân. Chæ bieát keâ toa cho thuoác laø thieáu soùt. ( We are hoping results will increased physican's awareness of importance of STRESS management in their care of patients and that just prescribing medications may not be sufficient )

            Naêm naêm tröôùc Blumenthal chia 107 ngöôøi bònh tim  ( ña soá laø da traéng ) laøm 3 nhoùm: Nhoùm STANDARD, nhoùm EXERCISE vaø  nhoùm STRESS MANAGEMENT

 

            1-Nhoùm STANDARD goàm 40 ngöôøi. Nhoùm naøy ñöôïc baùc só saên soùc caån thaän vaø cho uoáng thuoác ñieàu trò haøng

                ngaøy.

            2-Nhoùm EXERCISE coù 34 ngöôøi, hoï khoâng ñöôïc uoáng thuoác nhö nhoùm treân, nhöng ñöôïc taäp theå duïc moãi ngaøy 35

                phuùt vaø 3 ngaøy moät tuaàn.

            3-Nhoùm STRESS MANAGEMENT coù 33 ngöôøi, ñöôïc Blumenthal:

                        -Cho nghe nhöõng tape nhaïc eâm dòu ( relaxing tapes ) vaø daïy cho hoï bieát caùch xöû duïng maùy cassette.

                        -Daïy hoï bieát soáng hæ xaû, khoâng taïo ra nhöõng buoàn böïc

                        -Daïy hoï phaûi tin töôûng. Khoâng tuyeät voïng. Ñöøng bao giôø than vaõn:''Toâi chaéc chaúng bao giôø soáng ñöôïc ñeå

                         thaáy con toâi tröôûng thaønh.'' ( I'll never live to see my kids grow up ) 

                        -Sau moät giôø röôõi thöïc taäp, caû nhoùm 33 ngöôøi ñöôïc Blumenthal cho veà nhaø ñeå thöïc taäp haøng ngaøy.

 

 

Keát quaû sau 5 naêm theo doõi 3 nhoùm. Blumenthal ghi nhaän:         

            1-Nhoùm STANDARD coù 30% bò beänh tim trôû laïi

            2-Nhoùm EXERCISE coù 21% bò suy tim ( heart attack ) hay can phaûi giaûi phaãu ( required surgery )

            3-Nhoùm STRESS MANAGEMENT chæ coù 9% haõy coøn töùc ngöïc, khoù thôû, maïch tim baát thöôøng. Ñieàu laøm cho

               blumenthal ngaïc nhieân laø löôïng môõ trong maùu cuûa nhoùm naøy giaûm hôn hai nhoùm treân.

 

Schulte cuõng ghi laïi trong Taäp San veà caâu chuyeän moât ngöôøi bò caêng thaúng thaàn kinh, roài bò STREESS nhö sau:

 

            >> Alvin Schulzberg ôû thaønh phoá Pitsboro, tieåu bang North Carolina laø tö vaán cho moät haõng ñoùng saùch lôùn(a book manufacturing consultant). Haàu nhö suoát ñôøi oâng laøm vieäc quaù möùc, nhö laø caùi beänh laøm vieäc, coâng vieäc luoân öù ñoïng, môùi ñaàu chæ vaøi tuaàn, sau thì caû thaùng. Caøng ngaøy aùp löïc caøng taêng roài bao töû khoù chòu, ruoät ñau nhö thaét; vaø moät buoåi saùng oâng bò heart attack, naêm aáy oâng 73 tuoåi ( He spent most of his life as an overachieving a workaholic, weeks of delay turned into months. The preessure mounts, his stomach churned. His insides were knotted and one morning, he has a heart attack. He was then at the age of 73 ).

 

            Xe cöùu thöông voäi chôû oâng vaøo beänh vieän. Alvin ñöôïc giaûi phaãu gaáp; vì caû boán ñoäng maïch tim ñeàu bò ngheït ( all four arteries to his heart were blocked ). Khi moå xong, oâng ñöôïc giôùi thieäu vaøo nhaø thöông cuûa ñaïi hoïc Duke vaø ñöôïc thöïc taäp vôùi baùc só Blumenthal cuøng caùc coäng söï vieân ñeå chuyeån hoùa caêng thaúng ( STREESS management ). Alvin keå laïi cho baïn beø :

 

            >>Toâi ñöôïc hoïc caùch nghæ xaû, xaû boû taát caû vaø toâi boãng nhaän thaáy coù moät söï an laïc noäi taâm, tröôùc ñaây toâi chöa bao giôø caûm thaáy nhö theá. ( I learnd to relax, totally relax and I realized that there is peace. Inner peace. I'd never felt before ).

            Rôøi nhaø thöông veà vôùi gia ñình, Alvin thay ñoåi loái soáng. Töø caùch laùi xe, tôùi nhöõng coâng vieäc thöôøng nhaät ñeàu khaùc tröôùc. ÔÛ quoác loä, oâng luoân giöõ lane beân phaûi ( in the right hand lane on the high way ). Veà coâng vieäc, Alvin traùnh nhöõng vieäc gaây nhieàu aùp löïc nhö xöa. Ñoái vôùi gia ñình, Alvin khoâng bao thaàu traùch nhieäm vôùi vôï con nhö tröôùc. OÂng chöa queân, hoài naèm ôû nhaø thöông cuûa ñaïi hoïc Duke, Alvin ñöôïc baùc só Kemper giaûi thích veà STREESS :

            -Laø do bò tai hoïa baát ngôø ( catastrophes ) nhö thieân tai, chieán tranh....

            -Coù nhöõng söï thay ñoåi lôùn trong cuoäc ñôøi ( major life changes ) nhö ngöôøi phoái ngaãu hoïaêc ngöoøi thaân cheát.

            -Nhöng phaàn nhieàu STREESS xaåy ra trong cuoäc ñôøi laø keát quaû nhöõng böïc boäi, nhöõng aùp löïc thöôøng xuyeân trong coâng vieäc, trong söï giao dòch caù nhaân vaø nhöõng vieäc xaåy ra trong ñôøi soáng thöôøng nhaät; Vì STREESS khích ñoäng, laøm maát quaân bình hoùa chaát trong naõo boä. Muïc ñích giaûm STREESS laø laøm phuïc hoài söï quaân bình chaát hoùa hoïc trong boä oùc. ( Much of STREESS in our lives results from having deal with daily hassles, daily pressure pertaining to our jobs, personal relationship, and everyday living circumstances; STREESS triggers chemical imbalances in the brain. The goal is to reduce STREESS to restore the normal chemical balance in the brain )

 

            Moät laàn Blumenthal tôùi thaêm Alvin vaø noùi ñuøa: OÂng beänh nhaân ñau  tim cuûa toâi ôi! Baïn chæ boû ra 200 ñoâ la ñeå thöïc taäp chuyeån hoaù caêng thaúng hôn laø giaûi phaãu tim, vöøa ñau ñôùn, vöøa maát toi 25 ngaøn ñoâ la!   

    

            Gaàn ñaây giôùi taây-y môùi bieát laø ''taâm beänh sanh thaân beänh''.Giaùo sö  Sally Hammond ñöa ra 7 phöông thöùc töùc thôøi ñeå ngöng STRESS . Baø vieát: 7 ways to stop STRESS now:

 

            -Breathe: laø '' Thôû''. Hít  thaät saâu, nhöng ñöøng thaùi quaù, gioáng nhö baïn thöôûng thöùc moät muøi thôm deã chòu, roài baïn töø töø thôû ra khi vöôn vai khoûi ñaàu ( Breathe deeply, but don't hyperventilate. Inhale as though you were sniffing a delightful scent . Then stretch your arms high over your head as you slowly and completely exhale ).

            -Set bounderies ( Töï ñaët cho mình moät giôùi haïn ): phaûi bieát ñieàu neân laøm vaø ñieàu khoâng neân. Phaûi giaùm noùi chöõ khoâng (dare to say no )

            -Clairify your goals ( Muïc tieâu roõ raøng ): haõy quyeát  ñònh moät caùch chính xaùc caùi maø baïn phaûi hoaøn taát ( Decide exactly what needs to be done )

            -Put yourself first ( Nghó ñeán baûn thaân tröôùc tieân ): Haõy daønh moät thôøi gian cho chính mình, haõy coá gaéng thu xeáp trong  moät ngaøy coù luùc xaû hôi ( Find time for yourself, and try to do at least one relaxing thing each day )

            -Give yourself a break ( Töï tha thöù cho baïn ): thænh thoaûng taéc traùch, baát ngôø lôõ heïn hay töø choái moät böõa aên tröa ( vôùi baïn beø) cuõng ñöøng thaéc maéc. Trong voøng 6 thaùng hoaëc 10 naêm thì ai maø coøn nhôù nöõa? ( It's okay to goof off, cancel a lunch date, or miss a deadline now and then. In six months or ten years, who will remember?)

            -Get spiritual? ( Ñaït ñieàu taâm linh? ): Ví duï baïn ñoïc moät quyeån saùch hay, baïn xem noù coù thích hôïp vôùi ñôøi soáng thöôøng nhaät cuûa baïn khoâng? ( For instance, read an inspiring book, then figure out how to incorporate what you learned into your day-to-day life ).

            -Take five ( Thöïc hieän 5 ñieàu ):

                        1-Ñöøng hoái tieác quaù khöù hoaëc lo laéng töông lai. Haõy oâm aáp, aâu yeám caùi hieän taïi ( cherish the moment. )

                        2-Bieát thöôûng thöùc ngay luùc baïn ñang uoáng hoaëc ñang aên ( Savor whatever you're drinking or eating. )  

                        3-Hoaëc ra ngoaøi ñeå caûm thoâng ( söï maàu nhieäm ) cuûa khí trôøi, hoa laù vaø coû caây ( or go outside and smell the

                           air, the flowers and the trees. )

                        4-Haõy rung caûm vôùi gioù, vôùi naéng hoaëc möa rôi treân maët baïn ( Feel the wind, sunshine or rain on your

                           face.)

                        5-Moãi ngaøy daønh moät chuùt thì giôø ñeå quaùn söï maàu nhieäm laï luøng chung quanh baïn. (Take a moment

                           everyday to marvel at the wonders all around you. ) 

 

Thöïc ra caùc vi giaùo chuû cuûa nhöõng toân giaùo lôùn ñeàu bieát roõ söï töông quan giöõa  '' taâm '' vaø '' thaân ''.

 

-Phaät daïy caùc Tyø kheo''Hieän Phaùp Laïc Truù''( Drstadharmasukhavihara), nghóa laø soáng töøng giaây töøng phuùt sao cho coù haïnh phuùc ngay trong hieän taïi. Moät thieàn sö ñôøi Lyù vieát:

                        Ñaûn tri kim nhaät nguyeät.

                        Thuøy thöùc cöïu xuaân thu.

            dòch:

                        Soáng ngaøy nay bieát ngaøy nay.

                        Chuyeän xuaân thu cuõ, ai hay laøm gì.

 

-Khoång Töû baûo caùc moân ñeä '' söï lai taâm hieän, söï khöù taâm khoâng '',yù noùi vieäc tôùi thì saün saøng ñoái phoù. Vieäc xong thì khoâng nghó tôùi nöõa.

 

-Thöïc taäp caùi Nhaøn cuûa Laõo Töû, Trang Töû cuõng laø caùch thö daõn tinh thaàn.

 

-Chuùa Jesus baûo caùc Toâng ñoà : '' hic ed nunc ''( ôû ñaây vaø baây giôø). Chuùa muoán daïy chuùng sinh laø caùi haïnh phuùc ôû ngay ñaây vaø ngay baây giôø. Ñöøng hoái haän . Ñöøng buoàn böïc vieäc ñaõ qua vaø cuõng ñöøng lo chuyeän saép tôùi.

 

            Ñeå keát luaän baøi '' Taâm Beänh Sanh Thaân Beänh''.Chuùng ta haõy ñoïc laïi tieåu söû cuûa Diogenes Laertius. Nhaø hieàn trieát naøy coù moät cuoäc soáng thaät laø giaûn dò, nhöng thaät laø an laïc. OÂng sinh naêm 412 vaø maát naêm 323 TCN, thoï 90 tuoåi taïi Hy laïp, ngöôøi coù coâng söu taäp vaø bieân soïan tieåu söû nhöõng nhaø hieàn trieát tieàn boái. Luùc tuoåi giaø, oâng khoâng coù moät taøi saûn naøo ñeå phaûi lo quaûn trò. Coù 2 thöù maø oâng caàn thieát nhaát laø caùi thuøng goã ñeå nguû ôû ven ñöôøng vaø caùi baùt ñeå uoáng nöôùc. Khi Ñaïi ñeá Alexander The Great ( 356-323 TCN, laø hoïc troø cuûa Aristole, laø baïn cuûa Diogenes) cuøng ñoaøn tuyø tuøng ñeán thì Diogenes ñang phôi naéng buoåi saùng beân caùi thuøng goã. Maëc daàu ñöùng tröôùc maët oâng laø moät Ñaïi ñeá ñaõ chinh phuïc caû phaàn lôùn ñaát ñai töø Hy laïp sang AÁn ñoä. Thaùi ñoä töï taïi cuûa Diogenes laøm cho Alexander phaûi neå phuïc. Ñöùng laëng nhìn nhaø hieàn trieát moät hoài laâu. Ñaïi ñeá caát tieáng hoûi:

            -Deogenes, ngaøi muoán gì? YÙ cuûa Alexander muoán bieát Diogens coù caàn moät taøi saûn , hay moät chöùc vò naøo.

            -Coù, Toâi chæ muoán ngaøi traùnh ra moät beân ñeå khoûi che khuaát aùnh naéng maët trôøi maø toâi ñang phôi buoåi saùng..

            Alexander tieáp tuïc leân ñöôøng vaø noùi vôùi ñôaøn tuøy tuøng:

            -Neáu ta khoâng laø Ñaïi ñeá Alexander, ta seõ laø nhaø hieàn trieát Diogenes.

 

Truyeän keå theâm, moät hoâm mang baùt ra soâng uoáng nöôùc. OÂng thaáy moät thaèng beù duøng hai baøn tay ñeå voác nöôùc. Töø ñoù, oâng duøng tay ñeå uoáng nöôùc roài vaát luoân caùi baùt xuoáng soâng. Daây phuùt cuoái, oâng duøng pheùp nhaäp ñònh ñeå töï ngöøng hôi thôû, naêm aáy oâng 90 tuoåi. Suoát cuoäc ñôøi Diogenes khoâng bao giôø öu phieàn neân chaúng thaáy taät beänh./.

             

            ** Löu Caàu laø teân moät thanh kieám noåi danh ôû Nhaät. Thanh kieám naøy ñöôïc moät Kieám Sö xöû duïng. Trong cuoäc ñôøi giang hoà, oâng ñaõ haï bieát bao cao thuû.

 

Home