Vol. 9 6 / 2002	2^nd year edition
Do hoang Nghia phutavanthu@yahoo.com or nthihoang@aol.com

Please click to download VNIfonts if you cannot read this page. Best view with Internet Explorer.

Ñöùc Duõng Theo Quan Nieäm Vieät Voõ Ñaïo

Voõ sö Leâ Saùng

Vaên hoùa Vieät nam aûnh höôûng khaù saâu roäng tinh thaàn “tam giaùo ñoàng löu” cuøng caùc toân giaùo lôùn. Caùc tinh thaàn aáy thaám saâu vaøo neáp soáng vaên hoùa daân toäc, nhöng cuõng ñaõ ñöôïc “daân toäc hoùa” baèng nhöõng choïn loïc kyõ löôõng. Do vaäy, ñaúng caáp sæ phu Vieät Nam coù hoïc vò cao, vöøa suøng ñaïo, vöøa gioûi voõ. Caùc duõng töôùng Vieät nam vöøa trò nöôùc gioûi vöøa suøng kính thaàn thaùnh. Söï ngaên caùch giöûa caùc nhaø tu vôùi caùc vaên quan, voõ töôùng baøng baïc mô hoà. Lyù Thöôøng Kieät, Lyù Coâng Uaån, Traàn Quoác Tuaán, Traàn Quang Khaûi, Nguyeãn Traõi, Hoà Quyù Ly, Nguyeãn Coâng Tröù v.v... laø nhöõng ví duï ñieån hình veà “vaên voõ song toaøn”.

Vaäy trong ñôøi soáng hieän nay, moân sinh Vovinam Vieät Voõ Ñaïo chuùng ta neân öùng duïng loaïi duõng naøo? Thöôøng Duõng hay Ñaïi Duõng?

Tuøy tröôøng hôïp maø öùng duïng. Thöôøng duõng giuùp chuùng ta ñöông ñaàu vôùi hoaøn caûnh ñeå bieåu loä caùi huøng khí cuûa con nhaø voõ vaø giaûi quyeát caáp thôøi nhöõng khoù khaên trôû ngaïi. Hôn nöûa, khi böïc doïc maø khoâng daùm bieåu loä thaùi ñoä, bò aùp cheá maø khoâng coù tinh thaàn ñoái khaùng thì laøm sao taâm hoàn coù theå thaûnh thôi? Ñieàm quan troïng laø phaûi toû thaùi ñoä choáng ñoái theo chieàu höôùng traàm tænh, oân hoøa, daån duï, thuyeát phuïc ñeå ngöôøi phaûi thay ñoåi quan ñieåm vaø caùc ñoái xöû.

Chuùng ta cuõng caàn ñaïi duõng, vì ñaïi duõng giuùp chuùng ta reøn luyeän nghò löïc, tinh thaàn vaø ñöùc ñoä ñeán möùc daät laïc, sieâu khoaùng ñeå coù theå an vui tröôùc moïi hoaøn caûnh, thaûn nhieân tröôùc moïi thaønh baïi, vöôït treân moïi öu tö hay thoaû maõn töï aùi giai ñoaïn, ngoõ haàu bieát mình phaûi soáng ra sao, phaûi laøm gì cho töông lai, ñaïi nghóa?

Tuy nhieân, caàn phaân bieät nhöõng keû thoaït ñaàu toû veû ta ñaây coù hoaøi baûo lôùn, theo ñuoåi söï nghieäp phi thöôøng, khoâng quan taâm giaûi quyeát nhöõng vieäc nhoû nhaët thöôøng ngaøy, thieáu chuyeân chaát trong haønh xöû, khoân kheùo neù traùnh moïi ñuïng chaïm, duø lôùn hay nhoû vôùi baát cöù ai thì chæ laø keû thôøi cô, caàu an, vuï lôïi.

Xuaát phaùt ñieåm cuûa ñaïi duõng töø thöôøng duõng. Do vaäy, duø ñaïi duõng hay thöôøng duõng cuõng ñeàu naûy sinh töø söï thöïc hieän nhöõng vieäc bình thöôøng tích luûy tuøng ngaøy (nhö quyeát taâm daäy sôùm, töø boû nghieän ngaïp, chuyeân caàn, nhaån nhòn...) Khoâng coù quan nieäm soáng ñuùng ñaén, roû reät, thieáu chuyeân nhaát, laøm vieäc choùng chaùn hay thay ñoåi thì chæ laø keû ñôn heøn, nhu nhöôïc, noù chi ñeán chuyeän thöôøng duõng hay ñaïi duõng.

Boán phaåm tính chuû choát cuûa tinh thaàn duõng caûm, ngöôøi moân sinh Vovinam Vieät Voõ Ñaïo phaûi trau doài, tu taäp, ñoù laø: Töï chuû, töï thaéng, cöông tröïc, taän tuïy vôùi nghóa vuï.

Töï chuû: Con ngöôøi laø phaàn töû cuûa gia ñình, gaén boù vôùi coäng ñoàng daân toäc vaø nhaân loaïi. Trong söï hoøa nhaäp chung soáng neáu khoâng coù ñöùc tính töï chuû seû deå bò ñoàng hoùa. Muoán coù ñöùc tính töï chuû, chuùng ta phaûi luoân bình tænh tröôùc moïi bieán ñoäng cuûa ngoaïi caûnh; luoân khai trieån noäi taâm, luyeän nguû quan cho thaät beùn nhaïy vaø laøm chuû ñöôïc söï beùn nhaïy ñoù. Sau heát, luyeän thaàn khí cho ñöôïc ung dung, thanh thaûn, khoâng caàu caïnh, öôùc ao gì caû.

Töï thaéng: Moåi ngöôøi ñeàu coù moät soá öu ñieåm vaø nhöôïc ñieåm. Trong lòch söû, chuùng ta thaáy coù bieát bao vua chuùa, danh töôùng laãy löøng moät thôøi ñaõ bò danh voïng, tieàn taøi, gaùi ñeïp laøm baêng hoaïi, tha hoaù ñi ñeán suïp ñoå. Cuï theå trong hieän taïi, coù nhieàu chieán sæ yeâu nöôùc ñaõ chieán thaéng veû vang quaân thuø laïi trôû thaønh nhöõng keû tieâu cöïc tham oâ, neân ñaõ thaân baïi danh lieät, chæ vì hoï ñaõ khoâng töï cheá, töï thaéng ñöôïc nhöõng nhöôïc ñieåm trong con ngöôøi cuûa mình.

Muoán coù ñöùc tính töï thaéng, chuùng ta phaûi luoân kieân nhaån nghe, töø nhöõng ñieàu chöa bieát ñeán nhöõng ñieàu ñaõ bieát, nghe caû nhöõng ñieàu phaûi laån caû nhöõng ñieàu traùi, ñeå hieåu roû nguyeän voïng cuûa ngöôøi, ñeå taäp thoùi quen toân troïng vaø nghæ tôùi ngöôøi. Kieân nhaån hoïc hoûi moïi ngöôøi, trong moïi tröôøng hôïp, lieân tuïc trong ñôøi soáng. Kieân nhaån trong vieäc xöû theá, laø gaëp tröôøng hôïp bò ñoái xöû baát coâng, thoâ vuïng, laàm laån, chuùng ta vaån kieàm cheá ñöôïc tính noùng naûy, hieáu thaéng, vaån ung dung nhu nhaû vôùi tinh thaàn thoâng caûm hoaø giaûi, khoâng töùc khí noåi quaïu “aên mieáng traû mieáng” tuøy höùng. Kieân nhaån haønh ñoäng seû giuùp chuùng ta vöôït qua ñöôïc moïi khoù khaên trôû ngaïi, thaéng phuïc ñöôïc nhöõng thaát baïi treân ñöôøng ñôøi, nhaát laø khi môùi vaøo ñôøi ñeå ñaït thaønh coâng cuoái cuøng.

Cöông tröïc: Ñaây laø ñöùc tính ñaëc bieät cuûa con nhaø voõ. Nhöng chuùng ta caàn phaûi hieåu: Cöông laø cöông quyeát trong tinh thaàn, hoøa nhaû ngoaøi thaùi ñoä. Tröïc laø ngay thaüng moät caùch teá nhò, chöù khoâng phaûi tính cöùng coûi, thoâ loå cuûa keû thaát phu vaø söï ngay thaüng cuûa ngöôøi ñieân khuøng. Tieâu bieåu trong lòch söû Vieät Nam coù Lyù Thöôøng Kieät, Chu vaên An, Traàn Höng Ñaïo, Nguyeãn Traõi v.v... laø nhöõng ngöôøi cöông tröïc daùm noùi, daùm laøm, daùm laõnh traùch nhieäm veà nhöõng lôøi noùi cuûa mình.

Khoâng coù söï cöông tröïc naøo vöõng chaéc baèng söï cöông quyeát trong tinh thaàn. Khi tinh thaàn ñaõ nhaát quyeát roài thì thaùi ñoä phaûi toû ra oân hoøa, nhu nhaû. Chính thaùi ñoä oân hoøa, nhu nhaû ñaõ noùi leân thaùi ñoä quyeát taâm cuøng cöïc. Ngöôøi cöông quyeát phaûi laø ngöôøi coù yù thöùc vöõng chaéc raèng, mình neân nghó gì, phaûi laøm gì? vaø ñaõ quyeát ñoaùn laø quyeát taâm theo ñuoåi ñeán cuøng.

Ngay thaúng laø moät ñöùc tính ñöôïc moïi ngöôøi caûm meán, nhöng khoâng ñoàng nghóa vôùi chaát phaùc “thaúng ruoät ngöïa”. Ngay thaüng cöùng nhaéc seû laøm cho moïi ngöôøi phieàn loøng phaät yù vaø khieán mình luoân bò thua thieät, thaát baïi. Phaûi ngay thaûng moät caùch linh ñoäng, kheùo leùo, khoâng bao giôø ñöôïc doái traù, nhöng cuõng khoâng neân thaät thaø loá bòch, noùi heát nhöõng ñieàu khoâng ñaùng noùi, gaây xaùo troän, thaát voïng cho ngöôøi. Ñoù laø ngay thaúng moät caùch teá nhò.

Taän tuïy vôùi nghóa vuï: vôùi lyù töôûng taäp theå, vôùi söù vuï sö moân, Toå quoác vaø nhaân loaïi, chuùng ta phaûi heát loøng, taän duïng moïi khaû naêng thöïc hieän nghóa vuï baèng ñöôïc, duø coù hy sinh tính maïng, nhöng phaûi hy sinh cho ñuùng choå, ñuùng luùc trong phaïm vi traùch nhieäm cuûa mình. Neáu ngoaøi phaïm vi traùch nhieäm maø cöù nhaém maét hy sinh thi chæ laø ngöôøi baát trí, thieáu saùng suoát, khoâng thoâng tình ñaït lyù, khoâng quaùn trieät coâng nghóa khaùc vôùi tö aân tö lôïi. Thí duï: Khi ñöôïc ngöôøi hieåu roû khaû naêng cuûa ta, tin caån troïng duïng ta, vaø ñoù cuõng laø lôïi ích chung cho moïi ngöôøi thì ta neân ñem heát taâm löïc ra laøm vieäc, coøn neáu ñaáy chæ laø aâm möu mua chuoäc, trí traù baát minh ñeå daùnh thaéng lôïi rieâng tö thì ta khoâng theå taän tuïy hy sinh muø quaùng ñöôïc.

Taän tuïy vôùi nghóa vuï giuùp ta naâng cao phaåm caùch, vaø trôû thaønh con ngöôøi naêng ñoäng, yeâu ngöôøi, yeâu vieäc, bieät hoïc taäp ñeå kieän toaøn, coù tinh thaàn traùch nhieäm cao.

Trau ñoài, tu taäp ñöôïc boán ñöùc tính treân, chaéc chaén chuùng ta seû taïo ñöôïc phong caùch soáng ñaëc thuø cho mình, ñeå trôû thaønh ngöôøi hieäp sæ thôøi ñaïi, theå hieän ñöôïc tinh thaàn “ Baøn tay theùp ñaët leân traùi tim töø aùi “.

Home