Vol.  9   6 / 2002

                                                  2nd year edition

Do hoang Nghia   phutavanthu@yahoo.com  or nthihoang@aol.com

 

Please click to download VNIfonts if you cannot read this page.   Best view with Internet Explorer.

 

Nhòp Böôùc Giöõa Phong Ba

 

Thaùng Taùm naêm 1980 töø traïi tò naïn Maõ Lai AÙ toâi ñöôïc ñöa ñeán ñònh cö taïi Los Angeles, California. Ngöôøi baûo trôï daãn toâi ñeán sôû xaõ hoäi ñeå xin “medical”, moät thöù baûo hieåm söùc khoûe do chính phuû Myõ caáp.

Ngöôøi caùn söï xaõ hoäi phoûng vaán toâi troâng quen quen, oâng baét tay, toâi cuùi ngöôøi chaøo oâng roài vuït nhôù ra, toâi hoûi oâng, tröôùc khi oâng “phoûng vaán”:

- Thöa chuù, chuù troâng quen quaù... Coù phaûi chuù laø nhaïc só Hoaøng Thi Thô khoâng?

- “ÖØ, toâi ñaây. Sao em khoûe khoâng?” OÂng ñaùp.

Moät laàn nöõa, toâi ñöùng daäy chaøo oâng:

- Daï, nghe danh chuù ñaõ laâu, ñeán baây giôø môùi gaëp.

OÂng cöôøi, roài vöøa noùi chuyeän ñôøi vöøa “phoûng vaán” theo luaät leä. OÂng hoûi:

- Sao? Chuù em ôû Vieät Nam ôû ñaâu?

- Daï... Saøi Goøn, daï thöa chaùu ôû Beán Vaân Ñoàn aï.

- Vôï con gì chöa?

- Daï thöa chaùu coøn ñoäc thaân, qua ñaây coù moät mình...

- Theá aø? Cha meï coøn ôû Vieät Nam caû aø?

- Daï...

OÂng noùi, nhö moät ngöôøi anh caû:

- Naøy, ñoäc thaân qua ñaây phaûi kheùo lo, ñöøng coù aên chôi laø khoâng ñöôïc ñaáy.

- Daï...

- Coù ñònh ñi laøm ngheà gì chöa? Chuù em coù ngheà nghieäp gì khoâng?

Ngheà nghieäp? Toâi chaúng coù ngheà nghieäp gì caû. Hoïc löïc thì dôû dang, chöa töøng bieát moät ngaøy ñaïi hoïc ôû Vieät Nam. OÂng hoûi tieáp, ñeå ñieàn vaøo ñôn xin trôï caáp:

- Theá baèng caáp cao nhaát cuûa chuù em laø gì?

Baèng caáp? Raát thaønh thaät, toâi noùi:

- Daï thöa... baèng caáp cao nhaát cuûa chaùu coù leû laø caùi baèng trung ñoäi tröôûng do Tröôøng Boä Binh Thuû Ñöùc caáp...

OÂng phì cöôøi:

- Neø, caùi baèng ñoù ôû ñaây heát xaøi roài. Coøn baèng gì nöõa khoâng?

- Daï... Coøn caùi naøy...

Toâi moùc töø trong taäp ra moät maûnh baèng to ñöôïc gaáp laøm boán: baèng ñaúng caáp cuûa Vovinam Vieät Voõ Ñaïo do voõ sö Chöôûng Moân Leâ Saùng kyù. OÂng nhaïc só caàm laáy, laät qua laät laïi xem maáy giaây roài boû xuoáng, noùi tænh bô:

- Caùi baèng naøy ôû ñaây cuõng heát xaøi roài.

Toâi cöôøi. Haønh trang ñi khoûi ñaát nöôùc chæ coù moät boä quaàn aùo treân ngöôøi vaø caùi baèng ñaúng caáp cuûa Vovinam. Coøn bieát noùi gì hôn. 

Trong suoát gaàn moät tieáng coøn laïi, thay vì “phoûng vaán” ñeå ñieàn ñôn, oâng nhaïc só Hoaøng Thi Thô ñieàn luoân maáy phuùt heát tôø ñôn, roài ngoài noùi chuyeän ñôøi. OÂng daïy cho toâi nhöõng baøi hoïc ñaàu tieân veà ñôøi soáng ôû Myõ.

OÂng daën toâi veà ñi hoïc laïi. 

...Ngaøy hoâm sau, toâi ñöôïc ngöôøi baûo trôï ñöa qua moät vaên phoøng khaùc cuûa thaønh phoá Los Angeles ñeå laøm ñôn xin tieàn ñi xe bus. Luùc ñoù daân ngheøo ôû Los Angeles ñöôïc thaønh phoá caáp cho tieàn ñi xe bus, ñoä hai möôi ñoâ la moät thaùng, beân caïnh khoaûn tieàn maø sôû xaõ hoäi tieåu bang caáp.

Trong vaên phoøng cuûa sôû xaõ hoäi thaønh phoá: taát caû baøn laøm vieäc ñeàu ñöôïc keâ quay maët ra, chæ coù moät caùi laø quay maët voâ töôøng. Taát caû nhaân vieân laøm vieäc taïi ñoù ñeàu quay maët ra cöûa, chæ coù ngöôøi ngoài taïi baøn naøy khi laøm vieäc laø quay löng laïi, chaúng nhìn ai. Toâi ñöôïc ñöa ñeán baøn naøy. Moät cuï giaø toùc muoái tieâu, daùng ngöôøi taàm thöôùc, ngöôùc leân nhìn toâi. Toâi thaäp thoø ñöa ñôn, oâng môøi ngoài.

OÂng baét ñaàu hoûi chuyeän. Khi oâng baét ñaàu noùi, toâi chôït nhaän ra nhöõng neùt quen quen, roài chaân toùc toâi döïng ñöùng caû leân khi chôït nhôù laïi oâng laø ai. OÂng hoûi:

- Môùi sang haû? ÔÛ Vieät Nam anh laøm ngheà gì?

Toâi ñöùng thaúng ngöôøi leân:

- Daï thua Trung Töôùng, toâi laø lính cuûa Trung Töôùng.

OÂng lieác toâi moät caùi thaät nhanh, roài quay maët vaøo trong, noùi nhoû:

- Ngoài xuoáng.

Toâi ngoài xuoáng, oâng loay hoay vieát vieát, chæ hoûi theâm maáy caâu ngaén goïn ñeå ñieàn ñôn. Roài ñoät nhieân oâng hoûi, khoâng nhìn leân:

- Coù ngheà nghieäp gì khoâng? Qua ñaây coù ñònh ñi laøm gì chöa?

Toâi noùi: “Daï thöa chöa. Toâi ñi caûi taïo môùi veà thì ñi vöôït bieân, khoâng ngheà nghieäp gì caû...” 

Khoâng noùi chuyeän nhieàu nhö oâng nhaïc só Hoaøng Thi Thô, oâng Trung Töôùng Leâ Nguyeân Khang, vaâng, oâng laø Trung Töôùng Leâ Nguyeân Khang, chæ hoûi thaêm qua loa, roài noùi:

- Khoâng coù ngheà nghieäp gì, laïi khoâng vöôùng baän gia ñình thì neân tìm caùch ñi hoïc laïi...

Toâi “Daï”, roài töø giaõ oâng.

OÂng cöïu Tö Lònh Sö Ñoaøn Thuûy Quaân Luïc Chieán, Quaân Löïc Vieät Nam Coäng Hoøa, daën lính mình “veà ñi hoïc laïi”! Toâi nghe maø ngaäm nguøi laøm sao. 

 

...Ñi hoïc laïi? OÂi con ñöôøng ñi hoïc sao maø noù xa xoâi, ngoaøi taàm tay vôùi. Toâi khoâng heà leân ñaïi hoïc ôû Vieät Nam. Chuùt voán lieáng vaên hoùa baäc trung hoïc chöøng nhö ñaõ taøn ruïi sau maáy naêm lính, maáy naêm tuø ñaøy nhoïc nhaèn, baây giôø nghó tôùi chuyeän ñi hoïc laïi, coi boä ñöôøng ñeán tröôøng hôi xa. Nhöng roài toâi cuõng chôït nhôù laïi moät caâu noùi, ñaõ trôû thaønh baøi haùt maø anh chò em Vieät Voõ Ñaïo Sinh thöôøng hay haùt moãi khi gaëp gôõ, sinh hoaït: “Ñöôøng ñi khoù khoâng khoù vì ngaên soâng caùch nuùi, maø khoù vì loøng ngöôøi ngaïi nuùi e soâng”.

 

Toâi naøo coù ngaïi nuùi e soâng. Töø naêm möôøi taùm tuoåi boû voõ ñöôøng, boû lôùp hoïc ñi lính, ñi theo nhòp phong ba cuûa ñaát nöôùc, ñaõ böôùc qua nhieàu nuùi, ñaõ xuoáng nhieàu trieàn soâng... Treân ñöôøng haønh quaân, roài trong traïi tuø binh, coù nhieàu khi chuyeän troø vôùi nhieàu vò ñaøn anh, coù ngöôøi ñaõ qua ñaïi hoïc ôû Vieät Nam, coù ngöôøi chæ töï hoïc qua saùch vôû vaø qua kinh nghieäm soáng, duø coù baèng caáp gì hay khoâng, toâi thaáy hoï ñeàu thaät uyeân baùc. Cuõng coù ñoâi khi loøng gôïn leân moät chuùt buoàn laø ñaõ khoâng coù cô hoäi hoïc hoûi, tröôûng thaønh trong neàn giaùo duïc nhaân baûn, khai phoùng cuûa Quoác Gia. Moät chuùt buoàn, roài thoâi; toâi ñaõ boû giaác mô leân ñaïi hoïc ñeå ñi hoïc moät baøi hoïc khaùc lôùn lao hôn: baøi hoïc laøm ngöôøi, laøm daân trong moät ñaát nöôùc chieán tranh. Toâi ñi laøm boån phaän mình, khoâng coù gì phaûi tieác. 

Baây giôø ñeán Myõ: khoâng gia cö, khoâng ngheà nghieäp. Lôøi daën doø cuûa vò nhaïc só maø toâi yeâu thích vaø vò töôùng tö lònh cuõ chôït khôi leân nieàm mong öôùc xöa: toâi muoán ñöôïc ñi hoïc laïi.

 

Toâi veà tính chuyeän ñi hoïc laïi. Ñeâm ñeâm ñi laøm kieám tieàn mua mì goùi nuoâi thaân, ngaøy ñi hoïc. Naêm ñaàu tieân toâi hoïc Anh Vaên vaø caùc lôùp toaùn ñaïi soá trong moät tröôøng ñaïi hoïc coäng ñoàng. ÔÛ Myõ, tröôøng coäng ñoàng chæ daïy hai naêm ñaàu ñaïi hoïc, coù leû chuù troïng tôùi vieäc ñaøo taïo thôï chuyeân moân cho xaõ hoäi hôn laø moät ñaïi hoïc thaät söï. Naêm thöù hai, trong lôùp toaùn löôïng giaùc, toâi ñöôïc 98 ñieåm treân 100 trong kyø thi cuoái khoùa. Ngöôøi baïn Myõ ñöùng haïng nhì trong lôùp chæ ñöôïc coù 60 ñieåm. OÂng thaày giaø hoûi toâi coù hoïc löôïng giaùc bao giôø chöa, raát thaønh thaät toâi noùi: “Toâi hoïc lôùp naøy naêm 15 tuoåi, ôû Vieät Nam. Ngôõ ñaõ queân, khoâng ngôø vaãn coøn nhôù...” OÂng thaày gaät guø: “ÖØ, tao nghe ôû Vieät Nam tröôøng hoïc toát laém...”

OÂng noùi toâi gioûi toaùn, seõ thaønh coâng khi hoïc kyõ thuaät. OÂng khuyeân toâi neân chuyeån qua ñaïi hoïc kyõ thuaät, hoïc boán naêm, hoaëc cao hôn. Nghe lôøi oâng cuõng hôïp yù mình, toâi veà laøm ñôn xin chuyeån tröôøng.  

Naêm thöù ba, toâi xin vaøo ñaïi hoïc chuyeân nghieäp, hoïc luoân moät luùc hai ngaønh: kyõ thuaät vaø trieát.

 

Trong naêm thöù ba naøy toâi hoïc lôùp thaàn hoïc (Religious study) ñaàu tieân. Ñaây laø lôùp hoïc veà caùc toân giaùo lôùn cuûa nhaân loaïi, soá tín chæ cuûa lôùp caàn cho caùi baèng maø toâi muoán laáy. Ngaøy ñaàu vaøo lôùp, oâng giaùo sö cho baøi veà hoïc: quyeån Kinh Thaùnh Taân Öôùc. OÂng ra haïn trong hai tuaàn phaûi hoïc thuoäc loøng quyeån Kinh Thaùnh, cuoái tuaàn thöù hai seõ laøm baøi kieåm, ai laøm khoâng ñöôïc seõ bò ñuoåi ra khoûi lôùp. Toâi veà hì huïc ñoïc töøng doøng, töøng chöõ, khoâng haún laø thuoäc loøng heát boä kinh, nhöng cuõng ñuû ñeå qua kyø thi. Tuaàn thöù ba: hoïc kinh Koran cuûa ñaïo Hoài, tuaàn thöù naêm: hoïc kinh Kim Cang cuûa ñaïo Phaät. Saùu tuaàn ñoïc ba boä kinh lôùn cuûa nhaân loaïi, baèng tieáng Anh. Ñaàu tuaàn thöù baûy, oâng thaày noùi: “Baây giôø, tuïi baây haõy queân heát nhöõng gì ñaõ ñoïc, ñeå nghe tao giaûng...” Caû lôùp ngô ngaùc moät chuùt, roài chôït ñoàng voã tay raøo raøo leân. Moät thaèng baïn Myõ ñöùng daäy noùi: “OÂng baét nhôù thì khoù, chôù oâng baûo queân thì deã laém, toâi ñaõ queân tuoát luoát heát sau cuoäc nhaäu hoài cuoái tuaàn qua roài...”, laïi coù tieáng voã tay. 

 

Lôùp thaàn hoïc thöù hai ñi saâu hôn veà ñaïo hoïc ñoâng phöông. Trong caùc lôùp vaên minh ñoâng phöông, toâi ñoïc laïi Kinh Dòch, ñoïc Ñaïo Ñöùc Kinh cuûa Laõo Töû vaø Nam Hoa Kinh cuûa Trang Töû. Qua naêm thöù tö, caùc lôùp daïy saâu veà trieát hoïc taây phöông. Trong giôø trieát hoïc taây phöông, coù nhieàu saùch phaûi ñoïc veà neàn vaên minh Hy La thôøi coå. Naêm thöù naêm, hoïc veà trieát hoïc hieän ñaïi, ñoïc veà Heidegger, oâng toå cuûa trieát hoïc hieän sinh, vaø hoïc veà trieát hoïc hieän sinh cuûa Ñöùc.

Khi noùi veà chuû thuyeát hieän sinh, oâng thaày nhaéc ñeán moät ngöôøi Vieät Nam, hoïc troø cuûa trieát gia ngöôøi Ñöùc Heidegger: Traàn Ñöùc Thaûo. Bieát toâi laø ngöôøi Vieät Nam duy nhaát trong lôùp, oâng hoûi toâi coù bieát Traàn Ñöùc Thaûo khoâng? Toâi traû lôøi laø coù nghe noùi, vaø chæ nghe noùi maø thoâi.

 

Theo oâng thaày, Thaïc Só Traàn Ñöùc Thaûo laø ngöôøi ñaõ ñem trieát thuyeát hieän sinh vaøo Phaùp, chôù khoâng phaûi Jean Paul Sartre nhö ngaøy nay nhaân loaïi vaãn toân suøng. Toâi noùi vôùi oâng thaày: hình nhö hoài naêm 1945 oâng Traàn Ñöùc Thaûo boû Paris veà Vieät Nam, tham gia khaùng chieán choáng Phaùp, roài tham gia trong vuï Nhaân Vaên Giai Phaåm choáng chính quyeàn baéc Vieät hoài ñaàu thaäp nieân 1960, roài bò löu ñaøy ñi ñaâu maát tích. OÂng thaày gaät guø noùi: “Ñoù laø thaân phaän cuûa trieát gia, hoï thay ñoåi lòch söû hoaëc laø bò lòch söû nghieàn naùt. Neáu tuïi maày muoán coù moät ñôøi soáng bình yeân thì ñöøng laøm trieát gia”. Caâu noùi naøy cuûa Karl Marx, oâng toå cuûa chuû nghóa coäng saûn.

Khi ñoù ñaõ coù baèng cöû nhaân kyõ thuaät, toâi noùi vôùi oâng thaày: “Toâi khoâng laøm trieát gia; laøm trieát gia cöù ñöùng ñoù nhö oâng, than maõi caâu “Socrate laø ngöôøi, Socrate cuõng phaûi cheát...” chaùn laém. Laøm kyõ sö coù côm no aùo aám, coù tieàn mua xe mui traàn chaïy, vui hôn”, caû lôùp cöôøi, oâng thaày cuõng cöôøi.

 

Tröôøng toâi hoïc laø tröôøng lôùn trong heä thoáng ñaïi hoïc cuûa tieåu bang California. Caùc lôùp hoïc cuûa tröôøng naøy, nhö nhöõng lôùp hoïc coù tính caùch quoác teá khaùc, buoäc hoïc sinh phaûi hoïc raát nhieàu, ñoïc raát nhieàu saùch. Khi ñoïc nhöõng trang saùch noùi veà chuû thuyeát hieän sinh, toâi chôït nhôù moät caùch thieát tha nhöõng ngaøy ngoài hoïc khaûo haïch ñeå thi leân hoaøng ñai Vovinam, hoài xöa, hoài chöa ñi lính. Vovinam Vieät Voõ Ñaïo khoâng chaáp nhaän chuû thuyeát hieän sinh. Vaø trong xaõ hoäi Vieät Nam, tinh thaàn Khoång Giaùo coøn maïnh, chuû thuyeát hieän sinh yeâu cuoàng soáng voäi khoâng phaùt trieån roäng raõi cho laém.

Nhieàu khi ngoài ñoïc Kinh Dòch, cuõng nhôù thieát tha moät baøi giaûng cuûa voõ sö Chöôûng Moân Leâ Saùng. Baøi noùi veà hai chöõ “caùch maïng”, khôûi ñaàu cho loaït baøi hoïc veà “chuû thuyeát Caùch Maïng Taâm Thaân”, ñöôïc baét ñaàu baèng moät caâu trong kinh Dòch: “Thieân ñòa caùch nhi töù thôøi thaønh, Thang Vuõ caùch maïng thuaän hoà thieân nhi öùng hoà nhaân...” (Trôøi ñaát ñoåi thay maø thaønh boán muøa, vua Thang vua Vuõ ñoåi maïng laø thuaän vôùi yù trôøi, öùng theo loøng ngöôøi...) 

 

Coù nhieàu khi giöõa thö vieän, baâng khuaâng nhôù laïi nhöõng baøi giaûng cuûa thaày Leâ Saùng hoài xöa, roài so saùnh vôùi caùc baøi hoïc baây giôø, toâi thaáy oâng hay. Trong ñaïi hoïc toâi ñaõ gaëp nhieàu boä oùc vó ñaïi, nhöng chöa thaáy boä oùc naøo sieâu vieät nhö voõ sö Leâ Saùng. Nhöõng boä oùc toâi gaëp trong ñaïi hoïc Myõ haàu nhö ñeàu ñöôïc phaùt trieån trong caùi bình yeân cuûa xaõ hoäi hoï. Coøn voõ sö Leâ Saùng ñaõ toâi luyeän boä oùc cuûa mình qua nhöõng nhòp böôùc giöõa phong ba, thaêng traàm theo meänh nöôùc. Nhöõng baøi vieát cuûa oâng thaâm traàm saâu saéc, phaûn aûnh nhöõng neùt lôùn trong vaên minh Vieät.  

Saùng Toå Nguyeãn Loäc khai sinh ra Vovinam, nhöng phaùt trieån vaø xaây döïng thaønh moät moân phaùi voõ ñaïo coù taàm voùc quoác teá, phaàn lôùn ñeàu do coâng söùc cuûa voõ sö Leâ Saùng. OÂng coù nhieàu phuï taù gioûi giuùp söùc, dó nhieân, nhöng noã löïc chính trong quaù trình xaây döïng moân phaùi Vovinam Vieät Voõ Ñaïo vaãn laø oâng, khoâng ai phuû nhaän ñöôïc.

Töø 1964 cho ñeán naêm 1975, coù möôøi moät naêm maø oâng ñaõ vöøa daïy voõ, vöøa vieát leân tö töôûng Vieät Voõ Ñaïo. Moät göôm moät ngöïa, moät ngoøi buùt; coù möôøi moät naêm maø ñaõ xaây döïng ñöôïc moät phong traøo giaùo duïc vôùi treân döôùi moät trieäu moân ñoà. Khoång Töû ngaøy tröôùc cuõng chöa laøm ñöôïc nhö oâng. Ñaïo Khoång phaûi chôø Maïnh Töû baønh tröôùng, Maïnh Töû phaûi chôø nhieàu nho gia coù theá löïc maïnh trong caùc theá heä keá tieáp giuùp söùc môùi xaây döïng moät neàn taûng luaän lyù vöõng chaéc trong xaõ hoäi. Coøn Vieät Voõ Ñaïo, chæ qua moät quaù trình sinh hoaït möôøi moät naêm, voõ sö Leâ Saùng ñaõ xaây döïng thaønh moät moân phaùi lôùn, coù qui cuû, coù leà loái sinh hoaït roõ raøng, vaø coù moät heä tö töôûng vôùi caùc luaän lyù vöõng chaéc laøm caên baûn.

 

Leân cao hoïc, ngoài tìm hieåu veà vaên minh ñoâng phöông qua saùch vôû cuûa ngöôøi taây phöông. Toâi ñoïc laïi veà ñaïo Khoång, hoïc laïi veà Tam Cöông Nguû Thöôøng, veà Ñaïo, Tu, Teà, Trò, Bình (cuõng laïi laø nhöõng ñeà taøi trong lyù thuyeát Vieät Voõ Ñaïo). Nhieàu hoïc giaû Myõ vaø AÂu Chaâu raát haâm moä kyû cöông luaân lyù cuûa ñoâng phöông. Hoï cho nhöõng ñieàu naøy laø caùi voán quí cuûa nhaân loaïi, caàn duy trì.

 

Cuõng coù nhieàu khi nhôù nhaø, nhôù laïi caâu meï cha hay baét ñoïc hoài nhoû: “Röøng Nhu bieån thaùnh khoân doø...” Roài thaáy quaû thaät, beå hoïc meânh moâng, khoâng bieát ñaâu laø beán bôø thaät. Leân cao hoïc, hoïc caøng cao caøng thaáy coøn quaù nhieàu ñieàu caàn phaûi hoïc theâm. Söùc ngöôøi coù haïn, kieán thöùc cuûa moät caù nhaân taàm thöôøng nhö mình thaät laø nhoû beù quaù tröôùc caùi tuùi khoân meânh moâng cuûa nhaân loaïi. 

 

Maáy luùc gaàn ñaây ôû haûi ngoaïi coù moät hai ngöôøi töï nhaän laø moân sinh Vovinam, vieát baøi khoe kieán thöùc, khoe söï “taây hoùa” cuûa mình. Maáy anh naày cho raèng ngaøy hoâm nay ôû ngoaïi quoác, caâu chuyeän veà Tam Cöông Nguû Thöôøng ñaõ loãi thôøi, Nhaân Leã Nghóa Trí Tín, theo yù hoï, ñaõ khoâng coøn thöïc teá. Ñaïo thaày troø chæ laø quan heä giöõa hai caù nhaân bình ñaúng vôùi nhau. Roài ñeå chöùng minh cho söï “taây hoùa”, söï hieåu bieát veà tinh thaàn “bình ñaúng” taây phöông cuûa mình, caùc anh vieát baøi coâng kích Chöôûng Moân Leâ Saùng, baéc caàu cho moät soá ngöôøi beân ngoaøi vaøo vieát lôøi xuùc phaïm ñeán Vieät Voõ Ñaïo.  Toâi ñoïc baøi vieát cuûa maáy anh naøy maø thaáy nöïc cöôøi, roài thaáy toäi nghieäp cho hoï, toäi nghieäp cho maáy con eách ngoài ñaùy gieáng, khoâng thaáy trôøi cao ñaát roäng. Môùi hoïc ñöôïc moät hai lôùp ngoaïi ngöõ, môùi ñoïc ñöôïc moät hai trang saùch cuûa ngöôøi taây phöông maø ñaõ töï cho laø mình ñaõ “thaám nhuaàn tinh thaàn caù nhaân bình ñaúng cuûa ngöôøi taây phöông”.  Trong khi ngöôøi trí thöùc taây phöông ca ngôïi vaø toân troïng neàn taûng gia ñình ñoâng phöông thì nhöõng con eách kia cho raèng caùi hay caùi ñeïp cuûa neàn vaên hoùa daân toäc ñaõ loãi thôøi!

 

Töï cao töï phuï, khoaùc laùc khoe khoang voán laø caùi bònh khoù trò cuûa keû thieáu yù thöùc; nhöõng baøi vieát thaáp keùm cuûa anh ñaõ chöùng toû anh laø moät ngöôøi thieáu yù thöùc, khoâng coù gì ñaùng noùi. Nhöõng baøi taäp laøm vaên cuûa anh, hay anh chuïp laïi nguyeân baûn cuûa ngöôøi khaùc roài keâ teân mình beân döôùi, cuõng khoâng coù gì ñaùng noùi. Ñieàu ñaùng noùi, vaø toâi xin ñöôïc noùi leân ôû ñaây, laø Vovinam Vieät Voõ Ñaïo khoâng ñaøo taïo ra nhöõng con ngöôøi nhö vaäy. 

Ñaây laø moät taäp theå bao goàm nhöõng ngöôøi hoïc voõ, nhöng cuõng laø nhöõng nhaân vò muoán hoïc lôøi nhaân nghóa, muoán noi göông ngöôøi xöa cö xöû coù thuûy coù chung, coù duõng coù trí. Ñaây laø moät moân phaùi coù moân qui, coù kyû luaät, coù truyeàn thoáng sinh hoaït haøo huøng vaø ñoä löôïng.  

 

Nhö nhöõng naêm ñaõ qua, voõ sö Leâ Saùng vaãn giöõ loøng khoan hoøa, tha thöù cho nhöõng keû xuùc phaïm ñeán mình. Nhöõng ngöôøi anh lôùn trong moân phaùi cuõng theo göông oâng, giöõ im laëng tröôùc nhöõng tieáng vaøo lôøi ra xuùc phaïm ñeán hoï. Söï im laëng naøy theå hieän moät ñöùc tính quí baùu cuûa ngöôøi trí thöùc: loøng bao dung, tha thöù cho keû thieáu hieåu bieát. Söï im laëng tröôùc nhöõng thö naëc danh, thö maïo danh ngöôøi khaùc, thö ñaêng treân muïc dieãn ñaøn cuûa caùc tôø baùo ñieän töû khaùc khoâng phaûi laø caùi im laëng cuûa moät maûnh vöôøn hoang. Moân phaùi naøy ñang gaëp nhieàu phong ba, nhöng chöa phaûi laø moät maûnh vöôøn hoang ñeå ai muoán vaøo muùa gaäy cuõng ñöôïc. 

 

Khi nghe voõ sö Leâ Saùng noùi: “Thoâi caùc con, thaày boû qua taát caû...” Toâi chôït chaïnh loøng. Laø con ngöôøi, ai maø khoâng coù töï aùi, ai khoâng caûm thaáy buoàn hay töùc giaän khi bò xuùc phaïm? Coù leû oâng cuõng buoàn khi nghe maáy teân moân sinh haïng choùt quay buùt laïi chöûi bôùi mình. Nhöng voõ sö Leâ Saùng ñaõ TÖÏ THAÉNG ñöôïc nhöõng buoàn vui xuùc ñoäng cuûa rieâng mình maø giöõ loøng thaûn nhieân tröôùc nghòch caûnh, oâng tha thöù cho ngöôøi xuùc phaïm mình. OÂng daïy moân sinh chöõ TÖÏ THAÉNG baèng cung caùch haønh xöû thaät söï trong ñôøi soáng mình.

Chöõ TÖÏ THAÉNG trong ñieàu taâm nieäm thöù möôøi cuûa Vovinam naøy laø chöõ khoù hoïc nhaát! 

 

Caùch nay gaàn hai möôi naêm ñöùc Giaùo Hoaøng bò aùm saùt, maø khoâng cheát. Keû aùm saùt oâng bò caûnh saùt YÙ baét giöõ. Khi ñaõ laønh laën veát thöông, ñöùc Giaùo Hoaøng xin vaøo tuø thaêm ngöôøi ñaõ baén mình. Trong cuoäc noùi chuyeän, oâng ban phöôùc laønh vaø tha thöù cho teân naøy. Chöõ THA THÖÙ naøy cuõng vaäy, xem ñôn giaûn vaäy maø thaät laø khoù hoïc. Ngöôøi phaøm nhö toâi chöa hoïc ñöôïc.     (Coøn tieáp) 

 

Moân Sinh Toáng Minh Ñöôøng

Home